Przejdź do treści Przejdź do stopki

Zajęcia terenowe

Celem zajęć terenowych jest samodzielne wykonanie, przez studencką grupę terenową, mapy geologicznej, odpowiadającej (w dużym przybliżeniu) wymogom stawianym przez PIG-PIB mapom w skali 1:50 000. Zajęcia prowadzone są w okresie wakacji.

Wprowadzenie w zajęcia terenowe obejmuje:

  • Pomiary odległości z wykorzystaniem krokówki azymutowej i pomiarów GPS
  • Pomiary wysokości teras rzecznych
  • Podstawowe pomiary wykonywane kompasem geologicznym
    (także obliczenie poprawki na deklinację magnetyczną)
  • Posługiwanie się mapą topograficzną i zdjęciem lotniczym w terenie
  • Omówienie zasad wykonywania zdjęcia geologicznego z wykorzystaniem obserwacji geomorfologicznych, hydrogeologicznych i botanicznych

Samodzielna praca prowadzona przez 3-4 osobową grupę terenową, obejmuje:

  • Opracowanie mapy geologicznej na podkładzie mapy topograficznej 
    w skali 1:10 000 dla obszaru do 2 km2
  •  Opracowanie sprawozdania końcowego wzorowanego na
    „Objaśnieniach do Szczegółowej Mapy Geologicznej Polski”

Zaliczenie ćwiczeń terenowych:

  • Ocena jest wypadkową oceny pracy w terenie, oceny mapy i sprawozdania końcowego oraz kolokwium zaliczeniowego (wiedza na temat budowy geologicznej terenu ćwiczeń).

Lokalizacje

Kamienica jest to wieś gminna w powiecie limanowskim (woj. małopolskie). Leży przy trasie nr 968 Mszana Dolna – Zabrzeż. Geograficznie obszar Kamienicy leży na pograniczu dwóch mezoregionów Karpat Zewnętrznych: Beskidu Wyspowego i Gorców.
PT Studenci odbywający tutaj ćwiczenia terenowe prowadzą swoje prace kartograficzne w obrębie południowo-wschodniej części Beskidu Wyspowego (dolina rzeki Zbludza, południowy stok Modyni oraz okolic). Osady fliszu karpackiego należą tu do płaszczowiny magurskiej (podjednostka bystrzycka).
W obrębie kartowanego obszaru stwierdzicie Państwo kilka wydzieleń stratygraficznych, nasunięcia oraz uskoki. Teren PT badań obfituje w duże, czasem spektakularne odkrywki osadów paleogenu oraz w powierzchniowe formy morfologiczne. Nie zabraknie tu również owoców leśnych, jak i smaków tutejszej kuchni, którą można się rozkoszować w lokalnej karczmie.

Miejscowość Kamień położona jest w południowej części Wyżyny Krakowskiej, około 25 km na zachód od Krakowa. Program zajęć terenowych obejmuje prace terenowe jak i kameralne. Są one poprzedzone wycieczką wprowadzającą, podczas której studenci poznają budowę geologiczną obszaru zajęć oraz zapoznają się z metodyką wykonywania prac kartograficznych i obsługą sprzętu terenowego (GPS, kompas geologiczny). Na obszarze zajęć można obserwować osady karbonu górnego oraz jury środkowej i górnej, które są przykryte osadami czwartorzędowymi. W rejonie Kamienia dominującymi skałami odsłaniającymi się na powierzchni są górnojurajskie wapienie, wykształcone w różnych odmianach facjalnych. W kamieniołomach, w obrębie górnojurajskich wapieni płytowych można znaleźć liczne amonity. Osady jury środkowej zawierają bogaty zespół fauny (małże, ramienionogi, amonity, ślimaki), a w osadach karbonu znajdowane są niekiedy fragmenty skrzemieniałych pni drzew. W trakcie zajęć terenowych studenci podzieleni są na trzyosobowe zespoły, z których każdy wykonuje dla wydzielonego terenu (około 2 km2) dokumentację geologiczną, składającą się z map geologicznych, przekrojów geologicznych i innych załączników wraz z tekstem objaśniającym. Zaliczenie zajęć terenowych obejmuje kolokwium oraz przyjęcie przez prowadzącego ćwiczenia terenowe pełnej dokumentacji geologicznej.
Podczas zajęć terenowych, studenci zakwaterowani są w domach prywatnych. Szczegółowe informacje dotyczące zajęć terenowych zostaną zamieszczone pod koniec semestru letniego na stronie internetowej

Paczółtowice położone są na Wyżynie Krakowskiej w rejonie tzw. Dolinek Podkrakowskich około 30 km na zachód od Krakowa. Program zajęć obejmuje zarówno prace terenowe jak i kameralne. Studenci podzieleni są na trzy osobowe zespoły, które opracowują dokumentację geologiczną (opisy, rysunki, profile, mapy) dla danego terenu. Uczestnicy zajęć terenowych zapoznają się z podstawowymi informacjami o budowie geologicznej rejonu Paczółtowic, metodyką kartograficznych prac terenowych oraz wykonaniem dokumentacji geologicznej. Tematyka zajęć obejmuje wykształcenie litologiczne skał występujących na danym terenie i ich zróżnicowanie facjalne, tektonikę (pietra strukturalne, fałdy, uskoki, cios, niezgodności), magmatyzmu (intruzje, metamorfizm kontaktowy), krasu, oraz geomorfologii. Oprócz tematyki typowo geologicznej studenci zapoznają się z problematyką ochrony przyrody, sozologii i zagospodarowania terenu. Zaliczenie zajęć odbywa się na podstawie wykonanej dokumentacji geologicznej, kolokwium dotyczącego w/w tematyki oraz oceny zaangażowania i pracy w terenie.

Szczawa to urokliwa wieś położona w dolinie Kamienicy na styku Gorców i Beskidu Wyspowego. Pod względem administracyjnym znajduje się ona w gminie Kamienica, w powiecie limanowskim (woj. małopolskie). Pod względem geologicznym obszar prowadzenia praktyki znajduje się w zewnętrznych Karpatach fliszowych. Występują tam głównie skał kredy i paleogenu jednostki bystrzyckiej płaszczowiny magurskiej. Podczas prac terenowych studenci prowadzą ciągi obserwacyjne wzdłuż potoków, gdzie znajdują się najlepsze odsłonięcia podłoża. Szczegółowo kartowany będzie potok Kamienica wraz małymi i dwoma większymi dopływami – potokami Głębieniec i Zasadne, które mają swe źródła w masywie Gorca (1228 m).

W odsłonięciach będzie można obserwować bogactwo struktur sedymentacyjnych fliszu, hieroglify prądowe oraz bioturbacje. Na obszarze tym występują także fałdy, uskoki oraz lokalne nasunięcia. Osobliwością geologiczną tego obszaru jest obecność niewielkiego okna tektonicznego zlokalizowanego w samym centrum Szczawy, gdzie spod kredowych skał płaszczowiny magurskiej odsłaniają się paleogeńskie skały jednostki grybowskiej. Z tektoniką tego obszaru związana jest także obecność wód mineralnych (szczaw), którym miejscowość zawdzięcza nazwę. Smak tych wód mineralnych można zakosztować w pijalni zlokalizowanej w centrum Szczawy. Dodatkowo podczas prac terenowych rozpoznane będą osady i formy czwartorzędowe reprezentowane, głównie przez terasy rzeczne, osady stokowe, zwietrzeliny oraz osuwiska.

Studenci zakwaterowani są w jednym z dwóch prywatnych gospodarstw w centrum Szczawy w pobliżu Kościoła. Obok dostępne są dobrze zaopatrzone sklepy spożywcze wraz z artykułami wielobranżowymi (zobacz w Google Earth – Szczawa.kml).

Stopka